Wie niet naar een dierentuin kon, had de kans zich te vergapen aan een reizende menagerie.
In dezelfde periode dat er permanente tentoonstellingsruimten met dieren kwamen, ontstond de rondtrekkende menagerie, het beestenspul. Op veel kermissen over heel Europa was er daar aan het begin van de 19de eeuw wel een van te vinden. Zo’n beestenspul was zowel spectaculair als leerzaam. Deze attracties verplaatsten zich veelal per trein. De vele wagons waren afgeladen met wilde dieren. De omstandigheden waarin die moesten leven waren vaak erg slecht.
Hier zien we de olifanten van Bostock & Wombwell in 1931 onderweg van de ene kermis naar de andere.
Zowel mensen als dieren liepen geregeld van de ene naar de andere plaats. De olifanten op deze foto zijn onderweg van Hull naar Newcastle, een afstand van ongeveer 240 kilometer. In de jaren 1870 was er een beroemde olifant die met zijn bewaker maar liefst van Schotland naar Manchester liep. Een tolbeambte probeerde te veel tol te heffen voor het gebruik van de weg. De olifant werd zo kwaad over het oponthoud dat hij het tolhek uit de scharnieren lichtte. Zo werd de populariteit van de olifant nog groter!
De affiches van de menagerieën waren zeer fleurig. Deze poster van Bostock en Wombwell dateert van omstreeks 1900. De dieren worden in het wild afgebeeld. Het origineel moet fel gekleurd zijn geweest.
Hier zien we een foto van het einde van de 19de eeuw van de wagen waarin de muziekband van Bostock en Wombwell reisde. Muziekbands trokken veel publiek. De bandleider was een belangrijk persoon in de show. Opvallend is de rijke versiering van de wagen.
Op deze kleine advertentie uit het begin van de 19de eeuw is de Koninklijke Menagerie van Bostock en Wombwell te zien. Typisch voor menagerieën uit die tijd zijn de optredens van verschillende soorten dieren in één act.
Prentbriefkaart met reclame voor de kermis in Hull, uit ongeveer 1930. Er worden attracties aangeprezen als de Menagerie van Bostock & Wombwell, de Helter Skelter en jachten van Steram.
Een menagerie rond 1900. Deze confrontatie tussen een tijger en een bereden olifant was waarschijnlijk geen onderdeel van het officiële programma. Zou het publiek er daarom niet bijster in geïnteresseerd zijn?
François Nidel was een beroemde dierentemmer. Hij werd in 1839 in een kooiwagen tussen een gier en een krokodil geboren. Bidel trad altijd op in een theaterkooi. Hij presenteerde meerdere dieren tegelijkertijd. Roofdieren waren zijn topattractie. Hij had vrij ruwe methoden om hun angstwekkende gegrom en bewegingen uit te lokken.